Υπόμνημα ΣΕΒΕ στον Αναπληρωτή Υπουργό Οικονομικών κ. Παντελή Οικονόμου για τελωνειακά θέματα

Υπόμνημα ΣΕΒΕ στον Αναπληρωτή Υπουργό Οικονομικών κ. Παντελή Οικονόμου για τελωνειακά θέματα

Θεσμική συνεργασία ΣΕΒΕ με ΓΔ Τελωνείων & ΕΦΚ – Εφαρμογή ΜΟU

Η στενή και πολύχρονη συνεργασία του ΣΕΒΕ με τη Γενική Διεύθυνση Τελωνείων & ΕΦΚ επισφραγίστηκε με την υπογραφή Πρωτοκόλλου Συνεργασίας (MOU) στις 11.03.09 στη Θεσσαλονίκη. Η συνεργασία αυτή αποτελεί σημαντική καινοτόμο πρωτοβουλία εμπέδωσης της συνεργασίας μεταξύ δημόσιου και ιδιωτικού τομέα προς όφελος της ανταγωνιστικότητας των ελληνικών επιχειρήσεων και της εθνικής οικονομίας γενικότερα. Η υπογραφή του Μνημονίου έγινε με την κοινή πεποίθηση ΓΔ Τελωνείων και ΣΕΒΕ ότι η χρήση κοινών προτύπων και κανόνων θα προωθήσει και θα συμβάλλει στην υπέρβαση προβλημάτων που συνδέονται με χρονοβόρες και δαπανηρές διαδικασίες και ταυτόχρονα εδραιώνει τη θέση με του ΣΕΒΕ ως αξιόπιστο εταίρο της Τελωνειακής Υπηρεσίας.

Η συνεργασία αφορά και δράσεις για το ηλεκτρονικό τελωνείο από την εφαρμογή του οποίου αναμένεται μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα του εκτελωνισμού, απλούστευση των διοικητικών διαδικασιών για τους δημόσιους (κοινοτικούς ή εθνικούς) και ιδιωτικούς φορείς, διευκόλυνση και μείωση του κόστους των εμπορικών επιχειρήσεων, μεγαλύτερη ασφάλεια των εμπορευμάτων και των διεθνών συναλλαγών και αύξηση της ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στην Ελλάδα και στην ΕΕ γενικότερα.

Επιθυμία του ΣΕΒΕ είναι το λόγω ΜΟU θα πρέπει να εξειδικευτεί και να ενεργοποιηθεί ουσιαστικά και στο πλαίσιο αυτό θα υπάρξει συνεργασία του με τη Γενική Διεύθυνση Τελωνείων & ΕΦΚ.

1. Απλούστευση τελωνειακών διαδικασιών και βελτίωση υποδομών τελωνείων ? Προσαρμογή της ελληνικής τελωνειακής υπηρεσίας και των επιχειρήσεων στα νέα δεδομένα της κοινοτικής τελωνειακής νομοθεσίας

1.1. Είναι επιτακτική η ανάγκη για απλούστευση των τελωνειακών διαδικασιών και πλήρη εφαρμογή του ηλεκτρονικού τελωνείου για τη διευκόλυνση του διεθνούς εμπορίου. Επίσης επιτακτική είναι γενικότερα η βελτίωση των υποδομών και του εξοπλισμού των τελωνείων ώστε να ανταποκριθούν στις σύγχρονες ανάγκες του διεθνούς εμπορίου και των επιταγών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ζήτημα ακόμη προκύπτει με το ωράριο λειτουργίας των τελωνείων που δεν εξυπηρετεί με τον καλύτερο τρόπο τις ανάγκες των συναλλασσομένων.

Ενδεικτικά αναφέρονται: το Α? Τελωνείο Εισαγωγών-Εξαγωγών και το Β? Τελωνείο Θεσσαλονίκης, των οποίων οι υποδομές θα πρέπει να ενισχυθούν άμεσα για την εξυπηρέτηση των συναλλασσομένων και την ταχεία διεκπεραίωση τελωνειακών διαδικασιών αλλά και το Τελωνείο Ευζώνων.

Οι ενοποιήσεις, συγχωνεύσεις και καταργήσεις τελωνείων της Θεσσαλονίκης που προχώρησαν από τις αρχές του 2011 αποτέλεσαν την ικανοποίηση ενός αιτήματος του ΣΕΒΕ με την εκτίμηση ότι με τον τρόπο αυτό θα αξιοποιηθούν η υφιστάμενη υποδομή και προσωπικό και θα εξοικονομηθούν πόροι για την καλύτερη εξυπηρέτηση των συναλλασσομένων με αυτά εξαγωγικών επιχειρήσεων.

Ο ΣΕΒΕ παρακολούθησε και συνεχίζει να παρακολουθεί τα προβλήματα που δημιουργούνται και να παρεμβαίνει για την επίλυσή τους ώστε η εν λόγω αναδιοργάνωση να λειτουργήσει με τον πιο αποτελεσματικό τρόπο προς όφελος του διεθνούς εμπορίου.

Σε κάθε όμως περίπτωση θα πρέπει των αποφάσεων για κατάργηση τελωνείων να προηγείται διαβούλευση του Υπουργείου με τους τοπικούς και περιφερειακούς φορείς. Ενδεικτικά αναφερόμαστε στο ενδεχόμενο κλεισίματος του τελωνείου Δράμας που θα δημιουργήσει προβλήματα στις εξαγωγικές επιχειρήσεις του νομού και θα πρέπει να επανεξεταστεί, ανεξάρτητα από την όποια προσπάθεια για εξορθολογισμό των δαπανών λειτουργίας της συγκεκριμένης τελωνειακής υπηρεσίας.

1.2. Η τελωνειακή υπηρεσία θα πρέπει να ολοκληρώσει το συντομότερο δυνατό την προετοιμασία της, μέσω του ICISnet, για να παρέχει στους συναλλασσόμενους απλουστευμένες διαδικασίες διεκπεραίωσης των συναλλαγών με τη χρήση του διαδικτύου (ηλεκτρονική υποβολή παραστατικών, ηλεκτρονικές εισπράξεις και πληρωμές, κ.λ.π.). Γενικότερα η χώρα μας καθυστερεί να ανταποκριθεί στα εκάστοτε δεδομένα της εκσυγχρονισμένης κοινοτικής τελωνειακής νομοθεσίας και στην υιοθέτηση και εφαρμογή των σύγχρονων απαιτήσεων (ηλεκτρονικό τελωνείο, σύστημα ασφάλειας και προστασίας, κ.λ.π.) με επιπτώσεις στις ελληνικές επιχειρήσεις. Σε μια εποχή, που συνηθίζεται να αποκαλείται εποχή της πληροφορικής και των ψηφιακών επικοινωνιών και η οικονομία χαρακτηρίζεται παγκοσμιοποιημένη, τελωνεία και επιχειρήσεις, οφείλουν σταδιακά να εγκαταλείψουν πρακτικές και διαδικασίες του παρελθόντος και να περάσουν δυναμικά σε πρότυπους τρόπους διαχειριστικής επικοινωνίας, που αποσκοπούν στην εξάλειψη των εγγράφων, ως μέσου διεκπεραίωσης εμπορικών και επιχειρηματικών συναλλαγών.

Οι τελωνειακές διαδικασίες οφείλουν να γίνουν απλούστερες, ασφαλέστερες και με το λιγότερο δυνατό κόστος και σήμερα γίνονται όλο και πιο επιτακτικά αιτήματα του επιχειρηματικού κόσμου όπως η επίσπευση των διαδικασιών, οι διευκολύνσεις στους τελωνειακούς ελέγχους καθώς και η επίσπευση του χρόνου εκτελωνισμού και η μείωση του διοικητικού κόστους.

Τα αναμενόμενα αποτελέσματα βασίζονται στη μείωση του κόστους εναρμόνισης για τις επιχειρήσεις και το δημόσιο που θα προέλθουν από: (α) την απλοποίηση και τον εκσυγχρονισμό της νομοθεσίας (BetterRegulation), (β) την υιοθέτηση ενός περιβάλλοντος πλήρως απαλλαγμένου από έγγραφα (E–Custom) και (γ) την υιοθέτηση τελωνειακών δικτυακών χώρων και της ενιαίας ηλεκτρονικής θυρίδας (OneStopShop).

Επίσης παρατηρείται στην χώρα μας το φαινόμενο θεσμοί που διευκολύνουν τη διεκπεραίωση συναλλαγών διεθνούς εμπορίου (εγκεκριμένος εξαγωγέας, αποστολέας-παραλήπτης, Ενιαίος Οικονομικός Φορέας, κ.λ.π.) να μην αξιοποιούνται από τις ελληνικές επιχειρήσεις, σε αντίθεση με άλλες χώρες μέλη της ΕΕ. Το φαινόμενο αυτό οφείλεται στον μη ευέλικτο τρόπο εφαρμογής του πλαισίου από την ελληνική τελωνειακή υπηρεσία, στη δομή και οργάνωση των ελληνικών επιχειρήσεων, στο ρόλο των μεσολαβητών στη διεκπεραίωση τελωνειακών διαδικασιών (εκτελωνιστών) και στη γενικότερη νοοτροπία όλων των εμπλεκομένων.

2. Κατάργηση της επιβάρυνσης του τέλους διέλευσης στην Κεντρική Αγορά Θεσσαλονίκης των φορτηγών αυτοκινήτων που μεταφέρουν εξαγόμενα προϊόντα για διεκπεραίωση διαδικασιών εξαγωγής από το Α? Τελωνείο Εισαγωγών-Εξαγωγών Θεσσαλονίκης (αντίστοιχη επιβάρυνση του ΟΛΘ στο Β? Τελωνείο Θεσσαλονίκης)

Οι επιχειρήσεις της Θεσσαλονίκης αλλά και όσες άλλων περιοχών χρησιμοποιούν τα Τελωνεία Β? και Α? (εισαγωγών-εξαγωγών) για τη διεκπεραίωση τελωνειακών εργασιών, επιβαρύνονται πλέον του συνήθους κόστους (ΔΕΤΕ, κ.λ.π.) με την καταβολή δικαιωμάτων στον Οργανισμό Λιμένος Θεσσαλονίκης και στην Κεντρική Αγορά Θεσσαλονίκης, σε χώρους των οποίων στεγάζονται τα παραπάνω τελωνεία. Οι επιβαρύνσεις αυτές – σε χρόνο αλλά κυρίως κόστος – προκύπτουν από την έλλειψη κατάλληλων ιδιόκτητων χώρων των τελωνείων και έτσι οι επιχειρήσεις είναι υποχρεωμένες να καταβάλλουν σε τρίτους σημαντικά ποσά με επιπτώσεις στο κόστος και την ανταγωνιστικότητά τους.

Ο ΣΕΒΕ ζητά την κατάργηση αυτών των επιβαρύνσεων για τις επιχειρήσεις που αποτελούν αποκλειστικά έσοδα της ΚΑΘ και του ΟΛΘ και δεν έχουν ανταποδοτικό χαρακτήρα, με την εξεύρεση της πλέον πρόσφορης λύσης από το Υπουργείο Οικονομικών για τη στέγαση των υπηρεσιών του.

3. Μέτρα για την απλούστευση της διαδικασίας και τον αποτελεσματικότερο έλεγχο της αξίας των εισαγόμενων εμπορευμάτων ? Αύξηση των ορίων των κατά τιμολόγιο αξιών για τον προσδιορισμό της δασμολογητέας αξίας από τα τελωνεία εισαγωγής για την αποσυμφόρηση των Διευθύνσεων Προσδιορισμού Αξίας Εμπορευμάτων (ΔΙΠΑΕ) Πειραιά και Θεσ/νίκης και ταχύτερη εξυπηρέτηση των συναλλασσομένων

Στη ΔΙΠΑΕ Θεσσαλονίκης παρατηρούνται σημαντικές καθυστερήσεις που υπερβαίνουν τις 2 και 3 ημέρες, ενώ σε πολλές περιπτώσεις ο χρόνος αυτός πολλαπλασιάζεται με συνέπεια την καθυστέρηση των εισαγωγών και ό,τι αυτό συνεπάγεται (αδυναμία έγκαιρης παραλαβής πρώτων υλών, κ.λ.π.). Παράπονα διατυπώνονται από εισαγωγείς και τους εξουσιοδοτημένους εκπροσώπους τους εκτελωνιστές για τον τρόπο λειτουργίας της ΔΙΠΑΕ Θεσσαλονίκης (προσωπικό, οργάνωση, έλλειψη εξοπλισμού, μη διεκπεραίωση παραστατικών κάθε Δευτέρα, κ.λ.π.), ενώ, σύμφωνα πάντα με τις ίδιες πληροφορίες, οι δυσλειτουργίες αυτές δεν υφίστανται στη ΔΙΠΑΕ Πειραιά.

Πέρα από την αναδιοργάνωση της εν λόγω υπηρεσίας, ως λύση στο πρόβλημα προτείνουμε τη σημαντική αύξηση των ορίων, όπως αυτά προβλέπονται από τη Δ783/417/13.06.02 ΔΥΟ, των κατά τιμολόγιο αξιών για τον προσδιορισμό της δασμολογητέας αξίας από τα τελωνεία εισαγωγής για την αποσυμφόρηση των ΔΙΠΑΕ Πειραιά και Θες/νίκης και τη ταχύτερη εξυπηρέτηση των συναλλασσομένων.

4. Τροποποίηση διατάξεων εθνικού τελωνειακού κώδικα (περαιτέρω βελτίωση των διατάξεων κυρίως όσον αφορά την αναδρομική ισχύ των διατάξεων για τη μείωση των προστίμων για τυπικές παραβάσεις εξαγωγής και την υποτιμολόγηση καθώς και την περαιτέρω μείωση των προστίμων για την υποτιμολόγηση)

Μετά την ικανοποίηση των βασικότερων αιτημάτων του ΣΕΒΕ (μείωση προστίμων για τυπικές τελωνειακές παραβάσεις εξαγωγικών επιχειρήσεων, μείωση δικαιωμάτων υπερημερίας, χαρακτηρισμό της υποτιμολόγησης ή υπερτιμολόγησης εισαγόμενων ή εξαγόμενων εμπορευμάτων ως λαθρεμπορίας, μόνον εφόσον συνεπάγεται απώλεια δασμών, φόρων και λοιπών επιβαρύνσεων, κ.ά.) με τον Ν. 3583/07 (ΦΕΚ Α? 142/28/6/07) «Αναμόρφωση του Εθνικού Τελωνειακού Κώδικα και άλλες διατάξεις» με τον οποίο αναμορφώθηκε ο ισχύων Ν. 2960/2001, ο ΣΕΒΕ επανέρχεται στο Υπουργείο ζητώντας την περαιτέρω βελτίωση των σχετικών διατάξεων κυρίως όσον αφορά την αναδρομική ισχύ των διατάξεων για τη μείωση των προστίμων για τυπικές παραβάσεις εξαγωγής και την υποτιμολόγηση καθώς και την περαιτέρω μείωση των προστίμων για την υποτιμολόγηση.

5. Απόδειξη εξόδου από το τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας ?Τακτοποίηση εκκρεμών διασαφήσεων εξαγωγής – Εναλλακτικά στοιχεία απόδειξης της εξαγωγής/ενδοκοινοτικής παράδοσης (άρθρο 796δα του Καν. 2454/93) – Βεβαίωση μεσολαβούσας τράπεζας για την απόδειξη εξαγωγής/ενδοκοινοτικής παράδοσης

5.1. Τα θέματα της απόδειξης εξόδου από το τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας, της απόδειξης ενδοκοινοτικής παράδοσης και των εναλλακτικών στοιχείων απόδειξης της εξαγωγής/ενδοκοινοτικής παράδοσης θα πρέπει να επανεξεταστούν συνολικά, μετά και το νέο άρθρο 796δα των ΔΕΚΤΚ (Καν. 2454/93), ώστε να προβλέπουν κατά το δυνατό κοινά στοιχεία απόδειξης που αφενός θα διασφαλίζουν το δημόσιο συμφέρον και αφετέρου δεν θα δημιουργούν προβλήματα στις αξιόπιστες εξαγωγικές επιχειρήσεις.

5.2. Σήμερα, παρά το νέο σύστημα ελέγχου εξαγωγών, παρατηρούνται πολλά προβλήματα στην τακτοποίηση εκκρεμών διασαφήσεων εξαγωγής, λόγω μη αποστολής του αναγκαίου ηλεκτρονικού μηνύματος από το τελωνείο εξόδου στο τελωνείο εξαγωγής. Έτσι, για να μην ακυρωθούν οι διασαφήσεις εξαγωγών με ό,τι αυτό συνεπάγεται (ακύρωση διασάφησης, κ.λ.π.), καλούνται οι εξαγωγικές επιχειρήσεις να αποδείξουν σε αρκετές περιπτώσεις την έξοδο των εμπορευμάτων τους από την κοινότητα με τα εναλλακτικά στοιχεία απόδειξης της εξαγωγής, τα οποία μάλιστα, παρά τη σχετική διάταξη στον ΚοινΤΚ, ζητούνται σωρευτικά από τα τελωνεία της χώρας. Αυτό δημιουργεί επιβάρυνση σε χρόνο και κόστος στις επιχειρήσεις, απασχόληση προσωπικού, δυσαρέσκεια στον αλλοδαπό πελάτη σε μια μάλιστα περίοδο ύφεσης και έντονου ανταγωνισμού, κ.λ.π. Για την αντιμετώπιση αυτού του προβλήματος προτείνουμε αφενός τα τελωνεία εξαγωγής να εξαντλούν έγκαιρα τις υφιστάμενες δυνατότητες προς το τελωνείο εξόδου ώστε να κλείσει η εξαγωγή και αφετέρου να μην απαιτούν από τις επιχειρήσεις την προσκόμιση σωρευτικά των εναλλακτικών στοιχείων απόδειξης της εξαγωγής.

5.3. Επίσης κατανοούμε ότι το θέμα της φοροδιαφυγής στο ΦΠΑ απασχολεί ιδιαίτερα το Υπουργείο Οικονομικών και την Ευρωπαϊκή Ένωση γενικότερα και είναι δεδομένο το ενδιαφέρον όλων μας για την αποτελεσματική αντιμετώπισή του. Από την άλλη όμως πλευρά δεν θα πρέπει αξιόπιστες επιχειρήσεις να υφίστανται τις πολλαπλές δυσμενείς συνέπειες, μεταξύ των οποίων η επιβάρυνση με τον αναλογούντα ΦΠΑ και μάλιστα με προσαύξηση για κάθε μήνα καθυστέρησης καταβολής του, για πραγματικές ενδοκοινοτικές συναλλαγές, ιδίως δε αυτή την περίοδο της κρίσης, όπου η ρευστότητα των επιχειρήσεων έχει πληγεί θανάσιμα απειλώντας την ίδια τη βιωσιμότητά τους και τα κρούσματα αφερεγγυότητας πελατών του εξωτερικού αυξάνονται ραγδαία.

Ειδικότερα για το θέμα της Τ 10440/1923/Α0019/24.11.93 ΑΥΟ ως προς την αδυναμία προσκόμισης από εξαγωγικές επιχειρήσεις στο τελωνείο των βεβαιώσεων μεσολαβούσας τράπεζας για την εισαγωγή του αντιτίμου της αξίας των προϊόντων που αναγράφονται στο τιμολόγιο πώλησης, στο πλαίσιο εφαρμογής της παρ. 1 περ. ε του άρθρου 3, σημειώνουμε ότι μετά από παρέμβαση του ΣΕΒΕ δόθηκε μια προσωρινή λύση στο πρόβλημα με το Δ17Ε 5001790 ΕΞ 2011 έγγραφο του Υπουργείου Οικονομικών για κάποιες από αυτές τις συναλλαγές και συγκεκριμένα για όσες διασαφήσεις είχαν κατατεθεί κατ’ εφαρμογή της ανωτέρω Απόφασης μέχρι και την έκδοση της ΔΙ 7/5027022/25-6-10 ΔΥΟ, ζητούμενο όμως παραμένει η τροποποίηση της Απόφασης ώστε η βεβαίωση της μεσολαβούσας τράπεζας να μη συνιστά αναγκαία προϋπόθεση για την εφαρμογή της, στις περιπτώσεις τουλάχιστον που από τις εθνικές φορολογικές διατάξεις δεν υφίσταται υποχρέωση για πληρωμή εμπορικών συναλλαγών μέσω τράπεζας.

6. Ενίσχυση τελωνειακών ελέγχων για την καταπολέμηση της απάτης, του λαθρεμπορίου και της παράνομης εισαγωγής προϊόντων και την προστασία από προϊόντα παραποίησης/απομίμησης και πειρατικά προϊόντα, στα συνοριακά και εσωτερικά τελωνεία και στην αγορά

Ο ΣΕΒΕ ζητά συστηματικούς ελέγχους των τελωνειακών αρχών, σε συνεργασία και με τα συναρμόδια Υπουργεία, στα σύνορα και στο εσωτερικό της χώρας, για τον εντοπισμό παράνομων εισαγωγών, λαθρεμπορίου, εισαγωγής-διακίνησης προϊόντων παραποίησης / απομίμησης και πειρατικών προϊόντων, προϊόντων που δεν πληρούν τις ισχύουσες ποιοτικές και τεχνικές προδιαγραφές, προϊόντων που «βαφτίζονται» ελληνικά, κλπ. Ο ΣΕΒΕ έχει επισημάνει ότι η ένταξη της Βουλγαρίας και Ρουμανίας στην ΕΕ, παρά τις σημαντικές θετικές συνέπειες για το εμπόριο και όχι μόνο, δεν θα πρέπει να μας εφησυχάσει, καθώς ιδιαίτερα η Βουλγαρία αποτελούσε χώρα διόδου τέτοιων προϊόντων από τρίτες χώρες και ιδίως από Τουρκία.