ΑΝΑΘΕΩΡΗΣΗ ΚΑΝΟΝΩΝ ΚΑΤΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥΣ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΩΝ ΠΡΟΤΙΜΗΣΙΑΚΩΝ ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΣΥΜΦΩΝΙΩΝ ΤΗΣ Ε.Ε. – ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΕΛΛΛΗΝΙΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ
Στο πλαίσιο των καθεστώτων προτιμησιακών συναλλαγών αποσκοπείται η αύξηση των αμοιβαίων συναλλαγών των εμπορευμάτων και η διευκόλυνση της πρόσβασης στην κοινοτική αγορά για προϊόντα από αναπτυσσόμενες χώρες με την κατάργηση ή τη μείωση των δασμών. Οι επί του παρόντος πολυάριθμοι κανόνες καταγωγής που αποσκοπούν να εξασφαλίζουν ότι οι δασμολογικές προτιμήσεις εφαρμόζονται σε προϊόντα που κατάγονται από τη χώρα στην οποία χορηγήθηκε η προτίμηση (δηλαδή που “λαμβάνονται ή παράγονται εξ ολοκλήρου” ή που “έχουν υποστεί ουσιαστική μεταποίηση”), είναι σύνθετοι και δύσκαμπτοι καθώς και επιδεκτικοί καταχρήσεων.
Για το λόγο αυτό η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υιοθέτησε στρατηγική για τη θέσπιση νέων απλουστευμένων κανόνων καταγωγής για τα καθεστώτα προτιμησιακών συναλλαγών της ΕΕ με ορισμένες τρίτες χώρες. Πρόκειται για μια νέα προσέγγιση των κανόνων καταγωγής που θα βασίζεται στην απλοποίηση, στην αποτελεσματικότητα και τη διαφάνεια/νομιμότητα, προκειμένου να γίνει προσαρμογή στις νέες συνθήκες του διεθνούς εμπορίου και της παγκοσμιοποίησης. Στα πλαίσια της σχετικής διαβούλευσης, η ΕΕ με βάση την Ανακοίνωση COM(2005)100Τελικό (16.3.2005) “Οι κανόνες καταγωγής στις προτιμησιακές εμπορικές ρυθμίσεις – Προσανατολισμοί για το μέλλον” :http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/site/el/com/2005/com2005_0100el01.pdf πρόκειται να προχωρήσει σύντομα σε συγκεκριμένες προτάσεις για την τροποποίηση των κανόνων καταγωγής στα προτιμησιακά εμπορικά καθεστώτα. Η εφαρμογή των νέων κανόνων θα γίνει σταδιακά, ξεκινώντας από την εφαρμογή του Συστήματος Γενικευμένων Δασμολογικών Προτιμήσεων (GSP), στο οποίο η ΕΕ παραχωρεί αυτόνομα προτιμήσεις, προωθώντας αναπτυξιακούς στόχους υπέρ των δικαιούχων χωρών του εν λόγω Συστήματος. Στη συνέχεια θα αποτελέσει προτεραιότητα για τις Συμφωνίες Οικονομικής Εταιρικής Σχέσης με τις έξι περιφερειακές ομάδες των χωρών της Αφρικής, Καραϊβικής και του Ειρηνικού (ΑΚΕ), ενώ σταδιακά θα μπορεί να επεκταθεί και στις ισχύουσες Συμφωνίες Ελευθέρων Συναλλαγών ώστε να υπάρχει μια επαρκής εναρμόνιση των κανόνων καταγωγής, στα πλαίσια των προτιμησιακών ρυθμίσεων με περιφερειακή συνοχή ή και την ομαδοποίηση ενός συνόλου κοινών κανόνων σε μια δεδομένη περιφέρεια.
Βασικές αρχές της νέας προσέγγισης είναι η χαλάρωση των κανόνων και η χρήση της προστιθέμενης αξίας για τον προσδιορισμό της καταγωγής. Η Επιτροπή προτείνει να αντικατασταθούν οι ισχύοντες κανόνες με μια ενιαία μέθοδο προστιθέμενης αξίας για τον προσδιορισμό της καταγωγής προκειμένου να καταστούν σαφέστεροι και να διευκολύνουν την ανάπτυξη. Η Επιτροπή προτίθεται επίσης να βελτιώσει τη διαχείριση του συστήματος και να εισαγάγει ένα πρόγραμμα παρακολούθησης.
Στην Ανακοίνωση της Επιτροπής προτείνονται τα ακόλουθα μέτρα για την απλούστευση και χαλάρωση των σχετικών ισχυόντων κανόνων :
1ος Τομέας: Αναθεώρηση των όρων σύμφωνα με τους οποίους ένα προϊόν θεωρείται ότι κατάγεται από μια χώρα:
- * ένα ενιαίο, γενικό κριτήριο για τον καθορισμό της καταγωγής εμπορευμάτων μη λαμβανομένων ή παραγομένων εξ ολοκλήρου που βασίζεται, με την προϋπόθεση περαιτέρω αξιολόγησης των επιπτώσεων, στον καθορισμό ενός συγκεκριμένου ορίου προστιθέμενης αξίας στην ενδιαφερόμενη δικαιούχο χώρα (ή, κατά περίπτωση, στην περιφερειακή ομάδα)·
2ος Τομέας: Tροποποίηση των τελωνειακών διαδικασιών που είναι απαραίτητες για τη σωστή εφαρμογή και τον έλεγχο της χρήσης των προτιμήσεων από τους οικονομικούς φορείς:
- * νέα εξισορρόπηση των δικαιωμάτων και των υποχρεώσεων φορέων και διοικήσεων. Συγκεκριμένα, το ισχύον σύστημα για την απόδειξη της καταγωγής μέσω πιστοποιητικού που υπογράφει ο εξαγωγέας και φέρει τη σφραγίδα των αρμοδίων αρχών της ενδιαφερόμενης χώρας θα αντικατασταθεί με δήλωση καταγωγής από εγγεγραμμένους εξαγωγείς·
3ος Τομέας: Aνάπτυξη μέσων που να εγγυώνται ότι οι δικαιούχες χώρες πληρούν τις υποχρεώσεις τους:
- * την ανάπτυξη μέσων που εγγυώνται ότι οι δικαιούχες χώρες πληρούν τις υποχρεώσεις τους. Στο πλαίσιο αυτό συγκαταλέγονται μέτρα για τη βελτίωση της αξιολόγησης, της ροής πληροφοριών, της κατάρτισης και της τεχνικής βοήθειας για την προώθηση της συνεργασίας μεταξύ της Κοινότητας και των προτιμησιακών εταίρων της, καθώς και ένα σύστημα περιοδικής παρακολούθησης της συμμόρφωσης.
Περισσότερα για το θέμα της αναθεώρησης των κανόνων καταγωγής μπορείτε να βρείτε στην ακόλουθη ηλεκτρονική διεύθυνση: http://europa.eu.int/comm/taxation_customs/customs/customs_duties/rules_origin/preferential/article_777_en.htm
Προκειμένου να εκτιμηθούν οι επιπτώσεις από την εφαρμογή των νέων κανόνων καταγωγής, η ΕΕ ανέθεσε την εκπόνηση μιας γενικής μελέτης επιπτώσεων και δύο κλαδικών μελετών ως προς τις επιπτώσεις που θα επέλθουν στον ευαίσθητο κλάδο των προϊόντων υφαντουργίας και ειδών ένδυσης καθώς και στα προϊόντα αλιείας.
Καθώς οι συζητήσεις για την τροποποίηση των κανόνων καταγωγής πρόκειται να ολοκληρωθούν το προσεχές διάστημα, το αρμόδιο σε εθνικό επίπεδο για το θέμα Υπουργείο Οικονομίας και Οικονομικών ζητά τις απόψεις και εκτιμήσεις των εξαγωγικών επιχειρήσεων, καθώς και το αν αυτές συμβαδίζουν με τις απόψεις των αντίστοιχων κλαδικών Συνδέσμων τους στο επίπεδο της ΕΕ, οι οποίες εκφράστηκαν στις υπηρεσίες της Επιτροπής μετά από τις σχετικές μεταξύ τους διαβουλεύσεις.
Παρακαλούνται τα μέλη μας των παραπάνω κλάδων – και όχι μόνο καθώς το θέμα είναι γενικότερο- να μας γνωρίσουν τις σχετικές απόψεις και εκτιμήσεις τους (e-mail: vl@seve.gr, fax: 2310 543232) το αργότερο μέχρι τις 17.10.07 (αρμόδια κα. Β. Λούντζη.



